Słownik hindi-polski

 

Słownik hindi-polski
(aktualizacja 23 września 2019)

 

Słownik jest regularnie poprawiany i poszerzany. W niniejszej wersji zawiera ok. 1300 wyrazów.

Dominują w nim słowa z dziedzin anatomii, medycyny, botaniki, indyjskiego życia społecznego, ekonomii, prawa i administracji, architektury. Brakuje jeszcze wielu podstawowych wyrazów, m.in. podstawowych czasowników, zaimków, partykuł itd.

 

Skróty:
H – język hindi
U – język urdu
S – sanskryt (dotyczy słów używanych w hindi)
P – język perski (dotyczy słów używanych w urdu i / lub hindi)
A – język arabski (dotyczy słów używanych w urdu)
T – język turecki 
E, ang. – język angielski
Drav. –  języki drawidyjskie
reg. regionalne (w nawiasie czasem podaję region)
por. – porównaj z podobnym innym wyrazem, często bliskoznacznym
syn. – synonim/y
adj. – przymiotnik
adv. – przysłówek
m. –  rzeczownik w rodzaju męskim
ż. – rzeczownik w rodzaju żeńskim
v. / cz. – czasownik
p. / cz.p.– czasownik przechodni 
n. / cz.n.– czasownik nieprzechodni. 
l.mn. – liczba mnoga

Źródła – słowniki i literatura:

- R.S. MacGregor: The Oxford Hindi-English Dictionary

- कालिका प्रसाद, मुकुन्दीलाल - बृहत हिन्दी कोश, ज्ञानमण्डल लिमिटेड, वाराणसी

Uwagi, sugestie i poprawki merytoryczne prosimy kierować do autora (Filipa Rucińskiego) poprzez formularz kontaktowy.

 a

अंक [S] m. 1. cyfra. 2. znak.

अंकना n. 1. zostać ocenionym, ewaluowanym, oszacowanym; 2. zostać oznaczonym

अँगरखा [S, < अंग + रक्षका] 'okrycie ciała' m. noszony dawniej przez mężczyzn długa aż poniżej kolan zapinana szata / koszula; często jest to छहकलिया.

अंगा (< अंगरखा) m. długi płaszcz / koszula noszone przez mężczyzn; = कुरती.

अंगूठा [S अङ्गुष्ठ] m. 1) kciuk; 2) paluch u stóp.

अंज़ाम m. 1. koniec, zakończenie, wypełnienie; अंज़ाम देना - wykonać działanie; skończyć, wypełnić 2. skutek, rezultat; मालूम है आपकोउसका अंजाम क्या होगा? Czy wie pan, jaki będzie tego rezultat? 

अंतःस्रावी [S] adj. biol. wewnątrzwydzielniczy, endokrynologiczny.

अंतड़ियां- wnętrzności, = आंतें.

अंदेशा [P] m. obawa, niebezpieczeństwo, zagrożenie. Przykład: विभिन्न बीमारियों के फैलने का रहता हैIstnieje zagrożenie rozprzestrzeniania się różnych chorób.

अंसपेशी ż. anat. mięsień klatki piersiowej.

अकलाना [A] adj. intelektualny.

अकारथ przym. bezużyteczny, zbyteczny; synबेकार, S व्यर्थ, A फ़जूलफ़िज़ूल.

अक्सीर [A] adj. efektywny, skuteczny; por. H अचूक.; por. असर

अखरोट [S अक्षोट] orzech włoski; काग़ज़ी ~ papierówka. Por. गिरी.

अगवानm. wysłannik; osoba przyjmująca gościa.

अगवानी [S *अग्रेगमनी] ż. wyjście na powitanie, podjęcie (gościa); wyjście przez stronę panny młodej aby powitać pana młodego i jego orszak podczas procesji ślubnej.

अगुआ [U] m. lider; przewodniczący; przewodnik; H नेता; por. सदर

अगुआई ż. przewodniczenie, kierownictwo (w jakimś działaniu); ~ करना kierować, przewodniczyć (w jakimś zadaniu bądź działaniu).

अग्नाशय [S अग्नि + आशय] m. anat. trzustka, pancreas.

अचूक [H] bezbłędny, trafny, dokładny; skuteczny.

अजायब-घर [U] m. muzeum, S संग्रहालय.

अज़ीज़ [A] adj. drogi, kochany; krewny; bliski; ~ --अक़ारिब [U] rodzina i bliscy. Por. अक़ारिब

अटकल पच्चू adv. na chybił trafił.

अतिरिक्त [S] adj. wykraczający ponad resztę: dodatkowy.

अत्याचार [S.] m. zbrodnia; przestępstwo; przekroczenie prawa (naturalnego i stanowionego).

अदना adj. niski, marny; por. घटिया.

अदब [U]m. 1) kultura, dobre wychowanie; ucywilizowanie, kultura miejska; 2) literatura piękna; ~ कौम - warstwa ludzi cywilizowanych / kulturalnych / wykształconych; उर्दू ~ – ludzie wykształceni w literaturze urdu.

अदल-बदल m. wymiana, por. हेर-फेर.

अदायगी [A. adā P. gī] ż. należność, należna opłata; spłacanie należności.

अदालती कार्रवाई [U] / कार्यवाही [H] ż. postępowanie sądowe.

अदीब [A] kulturalny (?). Por. अदब.

अधकचरा niedojrzały.

अधिक [S] adj. dodatkowy; adv. więcej; por. S अतिरिक्त

अधिनियम [S] m. ustawa.

अधिनियम m. [S] ustawa, ang. act.

अधिनियमित करना uchwalić ustawę, np. पहला पेटेंट कानून 1623 में अधिनियमित किया गया था.

अधिवेशन [S] m. posiedzenie, sesja. H बैठक, U इजलास.

अधेला m. mała miedziana moneta o wartości ½. Patrz: धेला

अध्येतावृत्ति [S] ż. członkostwo akademickie w instytucie naukowym (z otrzymywanym honorarium / stypendium.

अनबन nieład, nieporządek.

अनाड़ी adj. niedoświadczony (np. w danej pracy); nieporadny.

अनाथ [S]m. sierota; U. यतीम.

अनाप-शनाप m. nonsens.

अनिगमित [S.] niekorporacyjny.

अनुबंध [S.] agreement. Por. समझौता.

अनुभाग [S.] m. departament, oddział; pododdział (w obrębie विभाग) ~ अधिकारी – section officer; व्यय ~ Dept. of Expenditure.

अनुमति [S.] ż. zgoda.

अनुसूचित जाति [S.] ż. kasta bądź mniejszość etniczna zamieszczona w specjalnym rejestrze, podlegająca szczególnej ochronie prawnej; ang. scheduled cast.

अनुसूची [S.] m. wykaz, rejestr, spis lub lista będąca dodatkiem (apendyksem, aneksem) do głównego dokumentu bądź publikacji; ang. schedule.

अन्वीक्षण [S.] m. badanie mikroskopowe; skrupulatne badanie; dociekanie, dochodzenie.

अन्वेषण [S.] m. 1. poszukiwanie; dochodzenie, np. केन्द्रीय अन्वेषण ब्यूरो centralne biuro dochodzeniowe. 2. badanie naukowe.

अपच[S] m. niestrawność

अपचm. niestrawność; syn. S.अजीर्ण, U. बदहज़मी.

अपराध [S.] m. przestępstwo; ciężkie wykroczenie. Por. अत्याचार.

अपशिष्ट [S.] m. lmn. odpady.

अपील [E apeal] ż. apelacja, odwołanie się (od decyzji, फैसला के विरूद्ध).

अफ़साना [P] m. 1) historyjka; 2) opowieść romantyczna; 3) romans.

अफ़साना-निगार (brak w słownikach) pogardliwie: ci, co tworzą romanse / afery (zwykle seksualne).

अबेर होना być opieszałym w wykonywaniu pracy; robić coś dłużej niż to się robi; अबेरे हो जाना - ts. (Godan)

अभिकर्ता [S.] m. menedżer; agent. por. प्रबंधकप्रभारी.

अभिजात-वर्ग [S] m. arystokracja.

अभियान [S] m. kampania (wyborcza itd.); akcja (społeczna, propagandowa itd.).

अमल m. 1) działanie; akcja; operacja; 2) zastosowanie (środka), uskutecznienie; działanie na coś, wpływ; ~ में आना (o przepisie, prawie) zacząć obowiązywać; (o wyroku, decyzji sądu) uprawomocnić się; ~ में लाना użyć, zastosować; posłużyć się (czymś).

अमलदार [U m. mający możliwość działania / władzę: 1) urzędnik administracji; 2) urzędnik podatkowy.

अमलदारी [U] ż. władza, zakres władzy.

अमला [U ] zespół pracowników(?).

अमानत [A > P] ż. depozyt, rzecz pozostawiona w depozycie, zastaw; (को) ~  रखना zdeponować.

अमानत घर m. magazyn depozytowy.

अमानत राशी ż. zdeponowana kwota.

अमानतख़ाना [P] m. depozyt, miejsce, gdzie się deponuje przedmioty.

अमानतदार [P] ten, komu powierza się zastaw. = बेली. Por. बेलर [E bailer].

अमानी ż. dosł. nieuznanie; 1. konstrukcje budowlane wykonane bez zezwolenia; 2. działalność bądź rzecz niekontrolowana lub nieregulowana; 3. grunt, który nie jest w rękach prywatnych (gminny, państwowy)

अरसा [U] m. okres; कितना अरसा? przez jak długi czas?

अर्ज़ी [P.] ż. podanie, S. निवेदनप्रार्थना; por. दरख़्वास्त

अर्ज़ीदावा [P.] m. petycja (prośba) przedłożona w sądzie;

अर्थव्यवस्था [S.] ż. gospodarka.

अर्दली [E. orderly] pomocnik do usług. Syn. चपरासीनौकर.

अवधारणा [S.] m. बौद्धिक संपदा की पूरी अवधारणा अपेक्षाकृत समकालीन है.

अवशेष [S.] m. resztki; odpady, औद्योगिक ~ odpady przemysłowe.

अशुभ [S], असुभ [H] niepomyślny; wróżący niepowodzenie.

असर [A] m. wpływ, oddziaływanie.

असला [S अस्त्र, ale używane w U.] broń. syn. H हथियार.

असामी [A, l.mn. odइस्म ‘imię’] ż. - 1. osoba, jednostka; strona (której dotyczy dana sprawa); 2. klient; dzierżawca; 3.zatrudniony; służący;हजारों आसामियां खाली पड़ी हैं  tysiące wolnych rąk do pracy

असुभ = S अशुभ.

असेंबली [E assembly] ż. zgromadzenie, rada.

अस्थि पंजर [S] m. anat. szkielet

अहमतरीन [U] adj. najważniejszy: bardzo istotny(np. o różnicy)

 ā

आँख, आँखें ż. oko, oczy.

आँत ż. 1) lmn. आँतें kiszki; 2) anat. jelito; छोटी आँत jelito cienkie; बड़ी आँत jelito grube.

आंत्रपुच्छ [S अन्त्र + पुच्छ] m. anat. wyrostek robaczkowy

आगाह करना - ostrzegać; zwrócić uwagę; मुझेआगाहकरदेंतोgdyby mi na to zwrócono uwagę, to bym...

आधासीसी ż. med. migrena

आबरू honor; por. इज्जत; प्रतिष्ठा

आयकर [S] m. podatek dochodowy.

आयकर विवरणी [S.] ż. zeznanie podatkowe, deklaracja o dochodach.

आयात [S] m. import.

आयुक्त [S] m. ang. comissioner

आयोग [S] m. komisja.

आराम [S > P] m. odpoczynek, spoczynek; wytchnienie; ulga; 2) wygoda, luz; 3) ulga w chorobie, poprawia zdrowia. ~ से na luzie, spokojnie, bez pośpiechu (np. prowadzić pojazd, pracować, mówić).

आरी ż. piła (do piłowania drewna itd.). Por. मूठ.

आरोपी [S] m. oskarżony; por. अभियुक्तमुलज़िम.

आर्थिक स्थिति [S.] ż. sytuacja finansowa.

आवाज़ [P, HU] ż. głos; S स्वर

आहार [S] m. pokarm, pożywienie; ~ करना odżywiać się; por. भोजनखाना. ~ नली [S] ż. anat. przełyk, oesofagus.

 i

इंतकाम [A] m. zemsta. ~ कार्रवाई działania mające na celu zemstę.

इंतहा, इंतिहा [A] ż. 1) ) koniec; ostatnia granica; 2) ekstremum, przesada,

इंतहाई,इंतिहाई[A] adj. w stopniu granicznym, skrajny; przesadny.

इंधन [S.] m. paliwo.

इज़दिवाजी [U] cywilny, związany z małżeństwem; इज़दिवाजी हैसिअत का दफ़्तर [U] Urząd Stanu Cywilnego

इजलास [A.] m. posiedzenie (sądu, komitetu, komisji itd.); sesja. H.बैठक, S.अधिवेशन.

इज़हार[U] m. zeznanie, świadectwo; ~ तहरीरी zeznanie na piśmie.

इजारा [A.] m. 1) umowa lizingu, najmu bądź dzierżawy. 2) dom wzięty w najem; dzierżawiony grunt; 3) prawo wynikające z kontraktu; monopol.

इबारत[A > P] 1) artykuł, esej; 2) struktura zdania; 3) dykcja, styl mówienia

इमकानात [lmn.od इमकान, por. też मुमकिन] możliwości. कई ~ थे było kilka możliwości / możliwych wariantów wydarzeń.

इरादा [A] m. zamiar (np. podtrzymania umowy).

इरादा [A] m. zamiar (robienia czegoś), postanowienie, intencja

इशारा करना wskazywać (na coś); dawać znak, skinąć.

इश्तहार [A] m. ogłoszenie; obwieszczenie, reklama. 2) plakat; broszurka, ulotka.

इस्तिवाजी हैसियत [U] stan cywilny. = [S] वैवाहिक स्थिति.

इस्तीफ़ा [A] m. rezygnacja ze stanowiska, poddanie się do dymisji; abdykacja. ~ देना. zrezygnować ze stanowiska itd.

ईख, ऊख [S इक्षु] ż. trzcina cukrowa. Por. गन्ना.

u

उँगली, अंगुली (lmn. उँगलियाँ) [S अंगुलि] ż. palec.

उखाड़-पछाड़ ż. 1) kryzys; trudna sytuacja; 2) rozprawienie się z kimś, wyniszczenie, wytępienie; wyludnienie; zdrada.

उगाही [S. उद्गराहिता] ż. pobieranie opłat, czynszu itd., 2. wpływy. 3. ang. payment by instalment. टावर कंपनी आईसीएल के नाम पर करोड़ों रुपये करने के आरोपी.

उच्चायुक्त [S] m.

उतावली = 1. जल्दबाजीअधीरता. 2. łatwo histeryzująca kobieta; awanturnica; def. जलदी मचानेवाली स्त्री.

उतावली emocjonowanie się; बहुत ~ करने से भी काम बिगड़ जाता है। (Godan) Zbyt duże emocjonowanie się wszystko psuje

उत्पीड [S.] m. ucisk; syn. दबानापेरनाकुचलनाजख्म.

उत्पीडक [S] m. oprawca.

उत्पीडन [S.] m. opresja; napastowanie; दबानासतानाजुल्म करना.

उत्सर्जन [S.] m. emisja (np. gazów).

उद्गार [S उद् √गृृ] 1) swobodne wyrażenie swoich uczuć, myśli itd.; 2) ekspresja mocnych uczuć. हृदय के सच्चे ~ szczere wyznania serca.

उद्यम पूँजी ż. kapitał zakładowy, inwestycja.

उद्योग [S] m. przemysł.

उधार [H] m. pożyczka; ~ मांगना pożyczać; ~ लेना pożyczać; kupować na kredyt; उधार खाना żyć na kredyt.

उप [S. upa-] vice; por. डिपटीनाइब

उपजंघिका [S] ż. anat. fibula, kość strzałkowa (?); por. पिंडली की हड्डी.

उपनिवेश [S.] m. kolonia (jakiegoś państwa).

उपनिवेश-वाद [S.] m. kolonializm.

उपबंध [S] m. klauzula; warunek; zgoda

उपबंध m. (leg.) provision, np. कंपनी अधिनियम के उपबंधों के तहत कार्रवाई शुरू हुई.

उपर्युक्त powyższy.

उपायुक्त [S] m. ang. deputy comissioner. Przykład:  ~ ने  सफ़ाई  व्यवस्था  का  जायज़ा लिया। DC dokonał przeglądu (kontroli) systemu sanitarnego. Por. आयुक्त.

उपास्थि [S उप + अस्थि] ż. anat. chrząstka.

उबटन m. pasta do wcierania w ciało w celach higienicznych, wcierana zwykle przed kąpielą w celu zmiękczenie skóry

उरुसंधि [S] ż. pachwina

उरोस्थि [S उरस् + अस्थि] ż. anat. mostek.

उलट-पलट, उलट-पलट przemiana; obrót, przewrót, zmiana.

उलटा przym. 1) odwrotny; opaczny; przeciwny, niewłaściwy; 2) adv. odwrotnie, na opak ; ~सीधा करना robić coś źle (dosł. krzywo i prosto).

उल्टा adj. odwrotny; उल्टे पैरों लौटना zawrócić natychmiast (w popłochu itd.).

उल्व द्रव [S] m. wody płodowe, amnotic fluid

ऊख ż. trzcina cukrowa, = ईख. Por. गन्ना.

e

एकमत [S.] m. jednomyślny.

एड़ी ż. pięta

ai

ऐंठना p. wyłudzić, oszukać (wyciągnąć od kogoś pieniądze).

ऐंबुलेंस [E.] m. ambulans.

o

ओछा adj. pusty, próżny; płytki; 2) trywialny małostkowy; 3) absurdalny; 4) bezwartościowy, zdegradowany, nędzny; ~ पड़ना - okazać się nieskutecznym, chybić.

ओर – strona, kierunek की ~ – w stronę, w kierunku

ओहदा [A] m. stanowisko w pracy; stopień, pozycja służbowa. ~ पाना zdobyć stanowisko, wejść na stanowisko.

au

औक़ात [A, l.mn. od वक़त] ż. sytuacja, sytuacja życiowa; warunki; okoliczności.

औरत [A > P] ż. kobieta; żona

 ka

कंकल m. szkielet; kościotrup; por. अस्थि पंजर

कंगूरा m. 1) stożek; wieżyczka; piramidka(?); 2) grzebień (koguta); czubek (ptaka); 3) klejnot w koronie; 4) parapet. Por. गुबंद.

कंगूरेदार bot. (o liściach) stożkowaty; pierzasty??.

कंठमणि [S कंठ + मणि] m. anat. jabłko Adama

कंडरा m. ścięgno, tendon

कंधा [S स्कन्ध] m. ramię; bark.

कंधा m. bark; ramię

कंपनी [E.] ż. przedsiębiorstwo, firma.

कचरा m. odpady.

कछनी ż. dhoti (धौती) zawiązywane krótko tylko do ud; krótkie dhoti; ~ काछे z zawiązanym kaćhni. Por. काछ, काछनी.

कटना m. skaleczenie

कटि [S] ż. anat. talia. कटिपरक कशेरुकाएं lumbar vertebrea

कतर-छाँट ż. przycinanie i dobieranie (materiału przez krawca).

कतर-ब्योंत [H.कतरना+ ब्योंतना] ż. 1) wycinanie ubrania z materiału; por. कतर-छाँट. 2) cięcie kosztów (w firmie itd.), zmniejszanie wydatków; robienie oszczędności; oszczędne gospodarowanie;3) kombinacja finansowa, polegająca na zmniejszeniu wydatków, aby zabrać część pieniędzy przeznaczonych na pewien celdla siebie; przekręt finansowy. Por. काट-छाँट; उलट-फेर, हेर-फेर. ~करना wycinać ubranie z materiału; ciąć koszty; oszczędnie gospodarować dysponowanymi pieniędzmi, aby starczyło bądź aby oszczędzić. Przykład:ऐसी ~करो कि इतने ही में काम बन जायTak gospodaruj, żeby to wystarczyło do przeprowadzenia działania. बाज़ार से सौदा लाने में नौकर कुछ न कुछ ~करते हैं । Służący przynosząc zakupy trochę pieniędzy podbiera dla siebie. ~ से oszczędnie; wydając pieniądze w sposób przemyślany; kombinując. वे ऐसी ~से चलते हैं कि थोड़ी आमदनी में अपनी प्रतिष्ठा बनाए हुए हैं । On tak sprytnie gospodaruje, że mając tak małe dochody, wciąż zachowuje wysoką pozycję.

कतर-ब्योंत करना

कतरना 1) ciąć; wycinać (np. z papieru); 2) przen. przerywać komuś, kto mówi.

क़तल, क़त्ल [A] m. zabójstwo. = S हत्या.

कत्लो-गारत- morderstwo; कत्लो-गारत की किसी नई वारदात? Czy jakiś nowy przypadek morderstwa?

कदम [A) m. krok; H. पग.

कदर, कद्र [A] m. uznanie, wzgląd; docenienie; ~ करना, doceniać, liczyć się (z kimś, czymś, z czyimiś słowami), szanować; = H. मान.

क़दीम, क़दीमी [A qadīm + P -ī] adj. starożytny, starodawny; historyczny. = S प्राचीन

कनपटी ż. skroń; obszar między skronią a uchem

कनपेड़, कनपेड़ा m. zapalenie węzłów chłonnych, opuchnięcie między uchem a gardłem

कनफेड़े med. mumfs

कनफोड़े mumps

कनालm. miara gruntu pod zabudowania używana w Pendżabie (indyjskim i pakistańskim) i Harijanie wynosząca 20 मरला i 12 बिस्वा(5,445 sq ft)

कबरा adj. taki, który ma kropki lub plamki innego koloru: łaciaty, nakrapiany, pstry, pstrokaty. कबरी (o krowie itd.): pstrokata.

क़बीला [A] m.1) szczep; klan; 2) grupa ludzi zorganizowana na obrzeżach cywilizowanego społeczeństwa; 3) osada(?).

कभी-कभार od czasu do czasu.

कभी-कभी czasami; por. कभी-कभार

कम-अज़-कम [U] adv. przy najmniej, = कम से कम.

कमज़ोर [P कम + ज़ोर] adj. słaby; bez siły; S दुर्बल.

कमर [A] m. talia; S. कटि, कटिभाग.

कमर m. talia, pas, biodra

कमसेकम przy najmniej

कमाल [A] adj. dziwny, niezwykły; H अनोखा

करकट m. =  कतवार m. odpad, pozostałość, coś odciętego; śmieć. Por. कूड़ाकचरा

करमm. najmniejsza miara gruntu używana w Pendżabie i Harijanie, 5, 6 stóp; por. मरलाकनालकिल्लाबीघा,

क़रार [A] m. porozumienie; wspólne ustalenie, zatwierdzenie propozycji; umowa; def.  प्रस्ताव ही  स्वीकृति के उपरांत क़रार बनता है। 'Po przyjęciu wstępnej propozycji następuje umowa' परस्पर ~ wzajemne porozumienie, umowa.

क़र्ज़ (A, U) m. dług; kredyt; H. (> U) कर्जा; ~ उठाना zadłużyć się, brać kredyt; ~ उतारना / ~ अदा करना / ~ चुकाना - spłacić dług / kredyt; ~ काढ़ना zaciągnąć kredyt; ~ लेना wziąć pożyczkę; ~ खाना żyć na kredyt (= उधार खाना); por. H. उधार;

कर्ज़दार adj. dłużny; m. dłużnik.

कर्मचारी [S.] m. pracownik, zatrudniony; urzędnik.

कल ż. maszynka (mała maszyna); रुई दबाने की ~ ....

कलाई ż. (lmn.कलाइयाँ) nadgarstek.

कली ż. trójkątna łatka podszywana w strojach (zwykle w koszuli कुर्ता, अँगरछा), aby wzmocnić ich pewne części.Por. छहकलिया.

कलेजा m. wątroba (często też przenośnie: żywotne organy)

कशेरुका [S] ż. anat. vertebrea, kręg kręgosłupa. = रीढ की हड्डी; वक्षीय कशेरुकाएं [S] anat. kręgi piersiowe; कटिपरक कशेरुकाएं lumber vertebrea.

कसक 1) uporczywy ból; 2) ostry / nagły / kujący ból z boku; ból serca. 3) fig. współczucie, miłosierdzie; 3) rozgoryczenie, żal; uraz (psychiczny).

कसम [A] m. przyrzeczenie; obietnica; S>H सौगन्ध

कसर [A] m. słabość, ułomność; H. कमी. por. कसूर.

कसरत[A] m. gimnastyka; ćwiczenie fizyczne; SH व्यायाम

कसूर [A] m. wina; S दोष; बेकसूर niewinny.

क़हक़हा [A.] m. gromki śmiech; ~ उड़ानामारनालगानालेना- wybuchnąć gromkim śmiechem; वहां एक ऊंचा क़हक़हा लगा दो तो सब दम साधकर टुकुर-टुकुर मुंह देखने लगेंगे। Gdyby tam ktoś ośmielił się wybuchnąć gromkim śmiechem, to wszyscy zamarliby w bezdechu gapiąc się na siebie bezradnie (tj. taki tam panował terror)

काँख m. pacha

कागज़ [A] ż., lm. कागज़ात 1. papier. 2. dokument. Por. दस्तावेज़, [S.] प्रपत्र

काछ m. 1) dhoti (धौती) lub कछनी; 2) koniec dhoti wetknięty z tyłu na wysokości talii; 3) krótkie spodenki, lub dhoti zawiązane jak krótkie spodenki; szorty; majtki.

काछना 1) zakładać lub nosić कछनी; 2)

काट-छाँट [H.काटना + ब्योंतना] ż. 1) podcinanie; przycinanie (materiału, drzew owocowych itd.); 2) gospodarność, ekonomiczne gospodarowanie. ~ करना cz.

काटा 1) adj. ugryziony; 2) m. ugryzienie; ukąszenie . Por. डंक

कान [S कर्ण] anat. m. ucho, uszy.

क़ानून [A] m. prawo; क़ानूनी तौर से prawnie; legalnie.

काम-काज m. działalność (firmy, przedsiębiorstwa).

क़ायम मुकाम [U] m. stałe miejsce (np. zamieszkania)

कारनामा m. - zapis czynów: kronika, historia

कारोबार [P] m. działalność gospodarcza.

किल्लाmiara gruntu pod obszar mieszkalny, wynosi, wynosi ok. 4-6 बीघा, w zależności od rejonu w Pendżabie

कीचड़ m. błoto. ~ मलकर adv.zabłocony. ~ मलकर चला जानाwejść (do pomieszczenia) z zabłoconymi nogami/ butami.

कुड़की= कुर्की;किस पर ~ नहीं आयी ? (Godan) Kto nie miał komornika na głowie?

कुत्ता m. pies.

कुदाल m. 1) motyka; 2) graca (do pielenia i okopywania ziemi).

कुर्कनामा dokument nakazujący zajęcia mienia przez komornika.

कुर्की (T + -) ż. 1) oficjalne (sądowne) zajęcie mienia dłużnika bądź przestępcy, który się uchyla się spłaty zadłużenia, zapłacenia kary, bądź się ukrywa; zajęcie przez komornika; 2) tymczasowe zajęcie mienia przez zamindara (właściciela ziemskiego) do czasu rozstrzygnięcia sprawy (teżकच्ची ~). ~ उठना znieść zajęcie mienia, oddać tymczasowo zajęte mienie; ~ बैठाना zająć mienie; ~ ले जाना dokonać egzekucji na podstawie nakazu zajęcia mienia. Por. ज़ब्त, ज़ब्ती.

कूड़ा-करकट m. odpady, śmiecie;  प्लास्टिक के कूड़ा-करकट odpady plastiku; przykład: सरकार ने पॉलिथिन जैसे प्लास्टिक के कूड़ा-करकट को सही ढ़ंग से सही स्थान पर गिरवाने के आदेश दिए।

कूल्हा m. - biodro; staw biodrowy

केहुनी, कोहनी ż. łokieć

कोठी ż. pole (na szachownicy)

कोल्हू m. 1) prasa do tłoczenia oleju lub soku (np. z trzciny cukrowej); 2) met. człowiek tępy, niezauważający innych.

कोल्हू m. urządzenie do wyciskania soku z trzciny cukrowej albo oleju; wyciskarka do soku / oleju.

कोहनी ż. łokieć.

क्रियाविधि [S] ż. procedura; por. कार्यवाहीकार्रवाई.

क्षतिपूर्ति [S] ż. rekompensata za poniesione straty, PU हरजाना.

kha

ख़ज़ानची [P] m. skarbnik; kasjer.

खपची splinter, ukłócie?

खपत ż. 1) popyt, konsumpcja; zapotrzebowanie (rynku); adj. skonsumowany; 2) sprzedaż; wyprzedaż; adj. wyprzedany3) dopasowania, dostosowanie, adaptacja. उसकी इस जगह में अच्छी ~ है on do tego miejsca się dostosował; on znalazł sobie tutaj dobre miejsce.

खरीद फरोख़्त [P farokht] kupowanie i sprzedawanie, handel; transakcje handlowe; ang. dealings.

खरोंच m. zadrapanie, skaleczenie.

ख़र्च [P] m.1) wydatek; 2)wydatki, koszty; 3) debet, obciążenia konta bankowego; ~ में लिखना wpisać w koszty / straty; ~ आना wydać, mieć wydatek; ~ उठाना ponosić koszty, utrzymywać; ~ करना wydawać; ~ पड़ना być należnym do zapłaty; ~ होना spędzić (np. czas), zostać użytym.

खलार reg. (Bihar) nisko położony teren. = खलेटी.

खलेटी ż. nisko położona łąka; nisko położony teren, = खलार. Przykład: अबवहखेतोंकेबीचकीपगडंडीछोड़करएक~ में आ गया था, जहाँ बरसात में पानी भर जाने के कारण तरी रहती थी। (Godan) Teraz zszedłszy ze ścieżki między polami wszedł na łąkę, na której utrzymywała się wilgoć spowodowaną gromadzeniem tu wody w porze deszczowej.

खाज m. med. eczema

ख़ाना m. pole (w warcabach, grach planszowych), =वर्गघरकोठी.

खाना p. 1. jeść; 2. m. jedzenie.

खाना-तलाशी ż. przeszukanie; पुलिस ने उसकी खाना-तलाशी भी ली Policjant go przeszukał

ख़ारिज [A.] wyłączony, wyeliminowany; odrzucony (np. sprawa w sądzie); wygasły (np. o postępowaniu administracyjnym).

खालिस czysty; ~ शराब czysty alkohol

खास तौर परzwłaszcza, szczególnie.

खिलाड़ी m. gracz; sportowiec

ख़ुतबा [Aخطب ] ż. musl. 1) poprzedzona kazaniem zbiorowa modlitwa w intencji prawowitego władcy (kalifa, patrz: खलीफ़ा),odprawiana po namazie (patrz: नमाज़) w każdy piątek oraz w id (patrz: ईद); 2) kazanie; pouczenie religijne; wykład; 3) wstęp / inwokacja książki.

खुतूत (lp. खत), lmn. ż. korespondencja, listy

खुतूत नवीसी pisanie listów, korespondencja pisemna

खुदकुशी [U] samobójstwo, H. आत्महत्या

खुदातरस [P] tęskniący za Bogiem, pobożny.

ख़ुराक़ ż. 1. dieta; 2. dawka (np. lekarstwa); 3. prowiant

खुशकीख़ुश्की [P] ż. 1. suchość; susza; 2. suchy teren, pustynia.

खून-खराबा [P] m. rozlew krwi, krwawa bijatyka.

खोजी poszukiwacz; badacz. ~कुत्ता m. pies (policyjny itd.)używany do tropienia.

खोपड़ी ż. czaszka

 ga

गज़ी m. ręcznie uszyte grube ubranie lub materiał (= गाढ़ा).

गठरी ż. opakowanie.

गफ़ gęsty, zbity (np. o ubraniu, przeciwieństwo do झीना).

गमला m. 1) doniczka; 2) nocnik (zwykle zrobiony z gliny).

गरदन ż szyja, kark; por. गला.

गरी, गिरी ż. bot. 1) migdał; rdzeń nasienia; 2) orzech 3) jądro, rdzeń; miazga (nasienia); ang. kernel; 4) miąższ (owocu itd.). ~ का तेल olej z orzecha kokosowego. Por. मग़ज़; por. बादाम; por. गुठली.

गरूर m. duma; ~ से फूलना być rozpieranym przez dumę. ~ से इसना फूल उठा है मानों यह सारा उत्सव उसी के पुरुषार्थ से ही हो रहा है (Godan) Tak go duma rozpierała, jak gdyby to całe święto było skutkiem jego pracy.

गर्भाधान [S गर्भ + आधान] m. biol. zapłodnienie, koncepcja.

गला [S गल] m. gardło

गश्त [P.] ż. nocna warta obchodowa policji, H. दौरा.

गाढ़ा 1. gęsty; mocny (np. o herbacie); ciemny (o kolorze); ciężki (o ubraniu), gęsto szyty; bliski, zażyły (o przyjaźni, wrogości), gorzki (o doświadczeniu, cierpieniu); intensywny; głęboki (o śnie); błotnisty. गाढ़ी कमाई – ciężko zapracowane pieniądze; 2. m. ręcznie uszyte grube ubranie lub materiał (= गज़)

गाल m. ż. (lmn. गालें) policzek

गिर्दा m. nerka

गिलाज़त – skargi (?), शहर की ~ दूर हो Oby problemy miasta zostały rozwiązane (?)

गुंडा m. chuligan; człowiek, który odreagowuje kompleks niższości lub swą niską pozycję w społeczeństwie chuligaństwem.

गुंडागर्दी ż. akt kryminalny.

गुज़र होना przetrwać w życiu, wieść dalej życie

गुज़रगाह [U گذرگہ ] przejście; przejście graniczne.

गुण्डागर्दी ż. chuligaństwo; prowadzenie chuligańskiego życia.

गुद्दी ż. kark; por. गरदन.

गुबंद m. kopuła (np. świątyni).

गुरदा m. nerki

गेहुआँ (गेहुआँ रंग) kolor pszenicy

ग़ैरजानिब, ग़ैरजानिबदार [A, U] adj. bezstronny.

गोंठ m. podwinięcie, które robi się wokół bioder zawiązując धोती.

गोंद ż. 1) żywica; 2) klej.

गोंदरी ż. leśna roślina, z której wyplata się maty.

गोंदला m. 1) wielka गरमोथा; 2) trawa, z której wyplata się maty, sitowie.=गोंदरी.

गोट ż, गोटी ż. pionek w warcabach i innych grach planszowych; warcab; warcaby; w warcabach jest on चपटी, tj. płaski.

गोड़ना, गोडना kopać motyką; gracować.

गोपनीयता [S] ż. poufność.

ग़ौर [A] m. 1) głęboka myśl, namysł, zastanawianie się; rozważanie (problemu itd.); 2) uwaga, uważna troska. ~ करना- mieć na względzie; हुकूमत इसके मुताल्लिक ~ कर रही है। Rząd bierze to pod uwagę / ma to na względzie / będzie to rozważał. ~ से uważnie, pilnie, starannie.

ग़ौरतलब wymagający uwagi; zasługujący na uwagę. ~ यह है कि … należy zwrócić uwagę, że.

ग्रीवा [S] ż. anat. szyja; ~ कशेरुकाएं kręgi szyjne.

 gha

घटिया adj. pośledni, mało znaczący; nędzny; por. अदना.

घपला m. fałszerstwo (np. dokumentów, में); ~ डालना fałszować.

घबड़ाहटż. stres; napięcie; strach;depresja; por. हड़बडी

घर m. 1. dom (odpowiednik ang. home); 2. pole (w grach planszowych, wykresie itd.), = U ख़ाना; 3. dom w horoskopie.

घरनी ż. pani domu, gospodyni; żona: przysł.: बिन ~ घर भूत का डेरा bez gospodyni dom staje się gniazdem upiorów.

घाव m. rana.

घिसट obtarcie (np. skóry)

घुटना m. kolano

 ca

चयन [S] m. wybór. ~ करना dokonywać wyboru.

चाप [S] m. 1) łuk; 2) anat. łuk stopy.

चाल चलना ruszać się (w grach planszowych, szachach); = गोटी चलाना.

चालबाज़ी ż. oszustwo; manipulacja; intryga.

चिकना adj. 1. tłusty, oleisty; obfity, sycący (o jedzeniu); 2. ciężki gliniasty; 3. gładki; 4) wyglancowany, wypucowany; 5. śliski; 6. m. tłuszcz (=चिकनापनचिकनाहटचिकनाई).

चिकना-चुपड़ा adj. podejrzanie przymilny, zdradliwy; na zewnątrz dobry, prawdziwy itd., a w rzeczywistości zły, fałszywy itd.

चिट ż. kwit, kwitek; rejestr. ~ लेना brać potwierdzenie, rejestr. 

चिट्ठा m. 1. rachunek, lista (przychodów, wydatków, dzierżaw itd.). 2. memorandum.

चिपकना 1. przyklejać, zlepiać; przykładać (rzeczy do siebie); 2. zacinać się (np. drzwi), blokować, zatykać; 3. być czymś mocno zaangażowanym (np. w romans), nie móc się oderwać; 4. kleić się do kogoś.

चिपकू adj.osoba przyklejająca się do innych, niesamodzielna, mogąca tylko polegać na innych.

चिपचिपाadj. klejący się, lepliwy. Por. लसदारचिपकनेवाला।.

चिपटना cz. 1. przyczepiać się (से - do czegoś); przywrzeć; 2. przytulić się, objąć; 3. zostać spłaszczonym.

चिपटाचपटा adj. 1. spłaszczony, płaski (np. ręka, nos itd.); 2. zacięty, zablokowany, przyczepiony

चिपटाना cz. 1. powodować przyczepienie: przyklejać; przykładać do siebie blisko; kłaść coś płasko na czymś (np. na ziemi); 2. objąć, przytulić.

चिप्पी ż.  - łatka; coś przyklejonego płasko do czegoś

चिमटना cz. wkleić; mocno się przytulić, wtulić się; przywiązywać się bardzo do kogoś / czegoś; przywiązać / przykleić się do kogoś, być na czyjeś skinięcie; napastować; चिमट रहना trzymać się blisko (kogoś, से)

चिमटा m. - szczypce

चिमटाना cz. spowodować przyklejenie; mocno objąć / przytulić

चिमटी ż. - pęseta

चुपड़ना cz. 1. tłuścić, oliwić; smarować (np. maszynę); okraszać (potrawę); smarować tłuszczem ciało; चुपड़ी रोटी - placek dobrze namaszczony tłuszczem; 2. lakierować (meble); 3. wygładzać; 4. niesłusznie przypisywać coś komuś (के सिर). चुपड़ी बात – spoufalone mówienie; nieszczere schlebianie; por. चिकना

चूतड़ m. pot. tyłek; चूतड़ के बल बैठना - siedzieć na tyłku.

चेचक ospa; छोटी ~ ospa wietrzna.

चेप ż. 1. lepkość; 2. lepka rzecz: żywica; guma; lep (na ptaki, owady); ropa (z rany), wyciek; lepka, zagęszczona ciecz; por. गाढ़ालासालेप

चेहरा m. twarz, wygląd.

चोटी ż. szczyt głowy.

चौकी ż. 1) niskie, czworoboczne siedzenie: taboret; stołek; ławka; 2) miejsce, na którym zasiada ważna osoba (też: przenośnie, np. polityczne stanowisko, stołek); tron; 3) posterunek (policji); punkt kontrolny straży, policji itd.; punkt kontroli granicznej.

छँटनी ż. 1) obcięcie, okrojenie; selekcja; 2) redukcja liczby zatrudnionych, zwolnienia z pracy.

छक्का m. grupa sześciu; szóstka (w kartach, kostkach do gry itd.).

छछूंदर ż. piżmoszczur.

छज्जा m. 1) okap, podstrzesze; zadaszenie budynku; 2) wystająca część budynku; balkon; 3) galeria; ganek 4) dach werandy, ganku, przedsionka.

छटा ż. świetność; elegancja; wdzięk, piękno; por. छवि.

छटांक m. miara wagi 1/16 सेर

छड़ ż. pręt, drąg; छड़ी.

छड़ी ż. kij, pałka; por. छड़.

छत्ता m. ul.

छन्ना m. filtr (do wody itd.); por. छलनी.

छप्परm. dach kryty strzechą.

छबीला adj. pełny wdzięku, pełny gracji; urokliwy, piękny (na sposób kobiecy, ale także o mężczyźnie); elegancik (o mężczyźnie).

छमाही [छः+माह+] adj. sześciomiesięczny.

छरहरा adj. smukły.

छर्रा m. śrut.

छल [S] m. 1) oszustwo; manipulacja; 2) tryk, wybieg; fałszywy pretekst; Por. धोखा, कपट, चालबाज़ी.

छल-कपट m. oszustwo; przebiegłość.

छलकना 1) rozlać się (np. o wodzie, mleku); przelać się 2) wzbierać (o łzach).

छलनी ż. sito, sitko.

छलावा m. 1) wygląd, pozór; iluzja; 2) błędny ognik.

छलिया adj. przebiegły, podstępny, chytry.

छल्ला m. coś kolistego: 1) pierścień (zwykle metalowy); obręcz; 2) skręcone włosy, loki; 3) rodzaj pieśni.

छल्लेदार mający oka tłuszczu pływające po powierzchni (np. zupy, wody).

छहकलिया rodzaj męskiego stroju अँगरछा, w którym jest 6 कली i cztery zapinki (बंध) zapinane z boku i od spodu, tak że ich nie widać, tj. jeden płacht (पल्ला) nachodzi na drugi na klatce piersiowej, zasłaniając zapinane od spodu po jednej stronie zapinki.

छांह, छांवż. 1) cień; przen. schronienie; 2) odcień (barwy); 3) odbicie. ~ न छूने देना - nie pozwolić się zbliżyć.

छाछ ż. maślanka

छाती (H) ż. klatka piersiowa (zwłaszcza u kobiety); por. P सीना.

छानबीन ż. 1) przebadanie; analiza; 2) dochodzenie (w sprawie karnej), = जांच पड़ताल; 3) przeszukiwanie (= खोज). ~ करना - badać; analizować.

छाप ż. 1) odcisk (palca, pieczątki); 2) wrażenie. Por. ठप्पा.

छापा m. 1) odcisk; nadruk; deseń; 2) drewniana pieczęć; 3) drukarnia, drukarka, urządzenie do drukowania książek; prasa drukarska; 4) prasa (jako instytucja); 5) edycja materiałów drukowanych, wydanie; 6) najazd, obława. छापे की आज़ादी - wolność prasy.

छापाखाना m. drukarnia. S. मुद्रालय

छापामार m. napastnik.

छाल ż. 1) kora; 2) skóra, skórka; obierek (od warzywa). ~ उतारना - zdejmować skórę / skórkę; obierać, por. छीलना.

छाला m. 1) pęcherz; bąbel; 2) skóra (człowieka, zwierzęcia); por. छाल.

छावनी ż. 1) obozowisko; obóz (np. rozbity na biwak); obóz namiotowy (np. na kumbha meli); 2) kwatera wojskowa.

छिछोरा powierzchowny, płytki; małostkowy (o postawie); por. ओछा।

छिटकना być rozproszonym

छिड़कना 1) pryskać (wodą); 2) rozrzucać; घाव पर नमक/नोन~ dosypywać soli do rany: dodawać cierpienia.

छिड़ना wszczynać (kłótnię itp.); zostać wszczętym / rozpoczętym / wzbudzonym.

छितराना 1) rozrzucać; rozpryskiwać; 2) rozpowszechniać. Por. बिखेरना.

छिनालż.छिनाला ż. rozpustna kobieta; nierządnica, cudzołożnica. Por. कुलटा.

छिनाला ż 1) = छिनाल; 2) cudzołóstwo (czynione przez kobietę); nierząd.

छींटा m. 1) chlapanie, pryskanie; 2) ironiczna uwaga.

छीका, छींका m. 1) podwieszony pod sufitem sznurowy splot, służący do trzymania tam rzeczy; wiszący kosz, siatka; 2) most linowy, lina do przeprawiania się na drugą stronę rzeki (?); por. झूला; 3) kaganiec (zakładany bydłu).

छीजन ż. 1) przeciek, wyciek; 2) marnowanie się; 3) zużywanie się (materiału); 4) ubywanie; zanikanie; marnotrawienie się.

छीजना 1) wyniszczać się (np. o człowieku, ciele); marnować się, zużywać; zanikać; 2) zostać roztrwonionym; 3) psuć się, zostać uszkodzonym, rozpruć się (np. o ubraniu).

छीन-झपट ż. łapanie, zachłanność; bezprawne odbieranie czegoś komuś; napad rabunkowy.

छीना-झपटी ż. próba wyrwania, naskoczenie na kogoś aby coś wyrwać.

छीलना 1) obierać ze skórki; odzierać (drzewo) z kory, korować; 2) zdrapywać; wymazywać; golić się, wygładzać; 3) ostrzyć (ołówek); 4) podrażniać (np. gardło).

छुआछूत ż. dosł. zarażanie przez dotknięcie: niedotykalność.

छुटपन ż. dzieciństwo.

छुरा m. sztylet; por. कटार, por. też छुरी.

छुरी ż. nóż; por. चाकू.

छुहारा m. palma daktylowa.

छूट ż. zniżka, rabat, koncesja; U. रिआयत.

छूत ż. zarażanie (np. chorobą); kalanie; ~ की बीमारी choroba zakaźna.

छेड़-छाड़ ż. 1) prowokacja; zaczepka; drażnienie; 2) molestowanie.

छेड़ना 1) drażnić; dokuczać; 2) prowokować; zaczepiać; 3) wszczynać (kłótnię); rozpoczynać (rozmowę na drażliwy temat).

छेनी ż. dłuto (?); ang. chisel.

छैला strojniś, elegancik; wystrojony, elegancki; por. छबीला, बाँका.

छोकरा m. chłopak; = लड़का.

छोर skraj, brzeg; = किनारा.

छोलदारी ż. namiot. Por. पंडाल, तंबु, छावनी.

छौना m. młode (zwierzęcia).

 ja

जंग bitwa; walka; wojna.

जंगला m. 1) ogrodzenie; 2) okratowanie; 3) poręcz.

जंगी adj. 1) bitewny; używany do walki; wojenny; 2) dotyczący floty wojennej; 3) agresywny. ~ लाट głównodowodzący; naczelny wódz.

जंघा [S] ż. anat. udo

जंघास्थि [S जंघा + अस्थि] ż. anat. femur, kość udowa.

जंजीर m. 1) łańcuch (np. do przymocowywania bagażu w pociągu); 2) hamulec bezpieczeństwa (w pociągu).

जंतर-मंतर m. obserwatorium astronomiczne (zwłaszcza dawnego typu, takie jak można obejrzeć w Delhi, Dżajpurze, Udźdźajn, Varanasi itd.).

जंत्री (astron.) almanac(?).

जंबूर [A] m. 1) osa; pszczoła miodna; 2) (też जंबूरक), mała armata lub strzelba (noszona na wielbłądach) używana w dawnych czasach. 3) szczypce, klaszcze.

जकड़ना v. zesztywnieć; usztywnić, ścisnąć; zaciskać.

ज़क़ात [A.] ż. zasiłek dla biednych, zapomoga; wspieranie biednych muzułmanów, co jest prawnym / religijnym obowiązkiem zamożniejszych muzułmanów; ~ लेना brać zapomogę.

ज़खीरा [A] m. skład; magazyn.

जज [E] sędzia. Por. न्यायाधीश, मुनसिफ़.

जड़ाई ż. inkrustacja; wpięte / wszyte w materiał szlachetne/półszlachetne kamienie/ozdoby.

जड़ाऊ inkrustowany.

जताना cz.p. 1) informować; 2) ostrzegać.

जत्था m. gang, zorganizowana grupa; por. गिरोह.

जनगणना [S] ż. ewidencja ludności; = U. मर्दुमशुमारी.

जनवासा miejsce dla strony pana młodego podczas ceremonii ślubnej.

जनहित [S] pożytek publiczny.

जनाज़ा katafalk; mary (z leżącymi na nich zwłokami); = अर्थी.

जनाब [U; lmn. जायबान] m. pan; = S श्रीमान्.

जन्म [S] m. narodziny.

जन्मपत्री [S] ż. horoskop.

जप-तप m. religijność.

जब कभी niekiedy; por. कभी-कभी.

जब-तब adv. często.

जबड़ा m. (też. w lmn. जबड़े) szczęka, żuchwa

जमघट m. tłum ludzi; ścisk; por. भीड़, U मजमा, जमाव.

जमा खर्च należność i wypłat, przychody i rozchody, wpływy i wypływy.

जमाअत [A] ż. सिआसी ~ partia polityczna. =HP दल.

जमात [U] ż. klasa (w szkole). Por. कक्षा, क्लास; दर्जा.

जमादार m. 1) osoba bezpośrednio kierująca grupą innych osób: kapral; młodszy oficer policji, służby celnej itd.;główny przewodnik; główny wysłannik; 2) epitet, którym zwraca się do sprzątaczy: sprzątacz.

ज़मानत [A] ż. 1. kaucja; gwarancja, rzecz zdeponowana dla zagwarantowania wypełnienia zobowiązania; 2. majątkowa odpowiedzialność podjęta się dobrowolnie za kogoś, żyrowanie.

जमाबंदी ż. rejestr przychodów z najmu (czynszu).

जमाव m. 1) zebranie się razem; zgromadzenie (ludzi); konsolidacja; 2) tłum.

ज़मींकंद ż. odmiana słodkiego ziemniaka.

ज़याती करना [U Pak] ? nadużywać siły, stosować przemoc???.

ज़रद [P] adj. 1) żółty; blady.

ज़रदा [P] m. 1) tytoń do żucia; 2) słodkie पुलाओ barwione szafranem.

ज़री złoty brokat.

ज़रीया, ज़रिया [A] m. środek; por. [S] साधन; वसीला; लगाव. के ज़रिये za sprawą, przez, za pośrednictwem; = के द्वारा.

जर्राह [A] m. 1) lekarz opatrujący rany; 2) chirurg.

जर्राही [A + P] 1) adj. operacyjny; 2) ż. operacja.

जलना oparzenie; धूप से ~ poparzenie słoneczne

जलसा [A] m. 1) uroczystość; święto, funkcja; 2) ज़लील [A] adj. 1.znieważony, sponiewierany, poniżony; 2. upadły; सारी दुनिया उन्हें ~ और हक़ीर समझती है - Cały świat uważa go za upadłego i potępionego.

जलूस, जुलूस procesja

ज़ल्लाद [A] ten, który zdziera skórę: 1) oprawca: 2) kat; osoba dokonująca egzekucji; 3) morderca, zabójca; 4) osoba znęcająca się nad innymi, okrutnik; oprawca.

जवाहर lp. i lmn. kosztowności, klejnoty; जवाहर-ख़ाना skarbiec na kosztowności.

ज़हनी / ज़ेहनी बीमारी choroba psychiczna.

जहन्नुम [A] piekło; वे जाएं जहन्नुम में Niech oni przepadną!

जहालत [A > P] …. 1) niedokształcenie, niedouczenie; 2) niepiśmienność. 3) prostactwo, nieuctwo; barbarzyństwo.

जाँघ [> S जंघा] ż. udo

जाँघिया … długie majtki; szorty.

जांच ż. 1.kontrola (działania przedsiębiorstwa); 2. ocena, ewaluacja; 3. weryfikacja; 4. analiza.

जांच ż. badanie; dochodzenie; अपराध की ~ dochodzenie w sprawie przestępstwa.

जागीर [P] ż. ziemie itd. nadane przez władzę za zasługi

जागीरदार [P] osoba, której nadano ziemię itd. za zasługi.

जात ż. urodzenie; kasta. Por. जाति.

जात-पाँत linia rodowa, linia genealogiczna, genealogia; ród; społeczność; kasta.

जाति [S] ż. miejsce w społeczeństwie wynikające z urodzenia.

जानिब [A,U] ż. 1) strona, kierunek. की ~ w kierunku, w stronę.

जानिबदार [A+P] adj. 1) stronniczy, biorący czyjąś jedną stronę; zwolennik 2) opiekun, protektor, patron. anty.:ग़ैरजानिब. Por. तरफ़दार.

जानिबदारी [A+P] stronniczość; por. तरफ़दारी.

जानुफलक [S जानु + फलक] m. anat. rzepka.

जा1) powtarzanie imienia Boga / bóstwa, = जप. 2) [Av.] różaniec.

जायज़ा [A] m. 1. przegląd, kontrola, sprawdzian; 2. weryfikacja; sprawozdanie, raport.

ज़ायद [PakU] zbędny; por. फ़ाज़िल; por. S. अधिक, अतिरिक्त

ज़ाया [A] adj. zniszczony; zmarnowany, roztrwoniony; ~ करना niszczyć (np. domy, dobytki, instytucje, ludzi przez najeźdźców); trwonić (zasoby), marnować (pieniądze). ??

जारी रखना utrzymywać w mocy (prawnej)

जाल [A] podrobienie; fałszerstwo.

जालसाज़ fałszerz, ten który fałszuje dokumenty, banknoty itd.

जालसाज़ी [A ...] podrobienie, fałszerstwo (np. dokumentów).

जाला 1) siatka (np. przymocowana w oknach chroniąca przed owadami), = जाली; 2) med. katarakta.

जाली (I) ż. 1) siatka (np. przymocowana w oknach chroniąca przed owadami).

जाली (II) adj. fałszywy, podrobiony (np. banknot, dokument, paszport). Por. फ़र्ज़ी, नकली.

जाहिल [A] adj. 1) niedokształcony, niedouczony; głupi; 2) prostacki, niekulturalny. Por. जहालत.

ज़ाहिल [A] adj. zapominalski; niedbały, niechlujny.

ज़िंदादिल [...A] żywy, pogodny; reagujący żywo na emocje.

जिंस [A] ż. 1) rodzaj; gatunek; płeć; 2) towar, rodzaj towaru, artykuł; produkt; 3) ruchomości. Por. ग़ल्ला.

जिगर m. wątroba

जिगरी bliski sercu: drogi, bliski (przyjaciel), kochany.

जिम्मा odpowiedzialność

ज़िम्मेदार odpowiedzialny.

जिल्दसाज़ adj. oprawiony (o książce); ~ क़िताब książka z grubą okładką.

जिह्वा [S] ż. anat. język

ज़ीन [P] ż. siodło.

जीभ [> S जिह्वा] ż. język (tylko część ciała)

जीवट duch, odwaga, śmiałość.

जुगाली ż. 1) przeżuwanie pokarmu (np. w przypadku zwiert przeżuwaczy); 2) przemyśliwanie (problemu, wydarzenia itd.).

जुझार, जुझारा [Av.], जुझारू bojownik; wojownik.

जुटाना zebrać razem do kupy, zgromadzić.

जुतना

जुताई ż. orka.

जुदा [P] przym. inny, odrębny; oddzielny; उसकी बात जुदा है On to co innego; jego sprawa jest inna.

ज़ुल्म [A] m. okrucieństwo; znęcanie się nad kimś. ~ करना znęcać się. Por. बदसलूकी.

जूट juta.

जूड़ी med. gorączka malaryczna, zimnica.

जूही odmiana jaśminu.

ज़ेल हिरासत [U] adj., adv. zatrzymany; będący w areszcie.

ज़ेल हिरासत [U] zatrzymany; ~ होना być zatrzymanym

ज़ेवर (lmn. ज़ेवरात ) ż. ozdoba noszona na ciele; lmn. biżuteria.

ज़ेहन [A] m. umysł; rozsądek, zmysł. ज़ेहनी हैसियात ż stan umysłowy; ज़ेहनी बिमारी ż. choroba umysłowa. Por. दिमाग़

जोड़ m. staw.

जोबन [S यौवन] młodość.

जौ bot. jęczmień.

जौहर [A] m. zręczność, biegłość.

जौहरी [A] m. 1. jubiler, znawca kamieni szlachetnych; 2. koneser, ekspert.

ज़्यादती 1) przesada; 2) niesprawiedliwość.

ज्यों-त्यों jakoś.

ज्वार (I) ż. proso.

ज्वार (II) przypływ.

jha

झंझट 1) kłopoty, trudności; sytuacja wzbudzająca zatroskanie; 2) kłótnia.

झक ż. obsesja, grymas, kaprys (zwłaszcza, żeby dyrygować innymi); ~ चढ़ना lubसवारहोना- mieć obsesję, żeby nad innymi dominować; upierać się przy swoim; झक मारते रहना wciąż się chwalić i wynosić nad innymi.

झक-झक wykłócanie się; droczenie, kapryszenie.

झक्की m.kapryśny człowiek.

झगड़ा m. kłótnia.

झटकना wyrywać, wyszarpywać (coś komuś z ręki).

झटका m. 1) potrząśnięcie, szarpnięcie; uderzenie (nieszczęściem); cios 2) porażenie porądem; बिजली के झटके ts.; 3) gwałtowny powiew wiatru.

झड़प m. zatarg, utarczka, sprzeczka; spór, potyczka. Por. मुठभेड़

झड़ी długi, ulewny deszcz.

झपकी ż. drzemka. Por. नींद, सपना.

झमेला m. 1) komplikacja; 2) awantura, chryja. Por. जंजाल, झंझट.

झाँई 1) czarna plamka (na twarzy, skórze); zmarszczka; 2) cień; przyciemnienie; zaciemnienie; por. छाया; 3) echo, odbicie.

झाँझ cymbały.

झाँसा m. skuszenie, zwabienie (a potem oszukanie); wplątanie kogoś.

झाँसेबाज़ fałszywy klient.

झाग ż. piana; piana mydlana.

झाड़-खंडार 1) chaszcze (kolczaste); 2) odpadki z tartaku, drewna, pociętych mebli itd., wióry.

झाड़न ż. 1) ściereczka do kurzu; 2) zgarnięte śmieci w jedno miejsce (w trakcie zamiatania).

झाड़ू miotła. ~ लगाना zamiatać.

झापड़ klaps; = चाँटा, P तमाचा.

झिलमिलाना migotać, mrugać (o świetle).

झिलमिली ż. 1) okno weneckie???; 2) okiennica?.

झिल्ली ż. anat. błona.

झींकना 1) narzekać; 2) żałować; opłakiwać, lamentować.

झीना‡ झीणा adj. bardzo delikatny (np. o tkaninie, przeciwieństwo do गफ़)

झुंड stado (bydła); tłum ludzi (poruszający się w sposób bezładny).

झुझलाना zezłościć się, zirtyować.

झुटपुटा m. 1) delikatne, wątłe światło; 2) przedświt, brzask (przed wschodem słońca).

झुठलाना 1) powodować, że coś prawdziwego wydaje się fałszywe lub złe; zafałszowywać. kwestionować (coś co jest słuszne), podważać; 2) wykazywać, że coś jest fałszywe. 3) błędnie, źle interpretować.

झुनझुना m. grzechotka.

झुमका m. kolczyk w kształcie dzwoneczka.

झुरमुट 1) gęstwina poszycia leśnego; 2) gęsty tłum (ludzi).

झुरमुट m. zarośla; blisko siebie rosnące drzewa lub krzewy, tworzące razem zadrzewienie lub krzaki; आमों के ~ skupisko drzew mangowych.

झुर्री ż. zmarszczka (na ciele). Por. झाईं.

झुलसना zostać zwęglonym; spalić się częściowo. Por. जलना.

झूठ-मूठ adv. dla draki, dla żartów, nie naprawdę, aby nabrać / oszukać / wywieźć w pole.

झेंपू osoba zbytnio wstydliwa, nieśmiała.

झोंकना 1) dorzucać (opał do pieca, paleniska), dolewać (paliwa do ognia). 2) napalić w piecu; 3) wpychać, wciskać (coś komuś); किसी के आँखों में धूल ~ mydlić komuś oczy(?).

झोल obwisłość, workowatość; luz.

झोली ż. mała, luźna torba; torba żebracza.

 ṭa

टकसाल 1) mennica; 2) tu, gdzie próbkuje się metal.

टकसाल1) prawdziwy, oryginalny (o monecie, eksponacie itd.); 2) sprawiedliwy, sprawdzony, zweryfikowany (o fakcie), prawdziwy, szczery (o mowie). 3) m. dyrektor mennicy.

टखना m. kostka (u stóp). = टखनी.

टखनी ż. kostka (u stóp); kosteczka

टमटिमाना (o świetle:) moigotać tuż przed zgaśnięciem; przygasać. Por. झिलमिलाना.

टर्राना 1) rechotać; skrzeczeć; terkotać; 2) naśmiewać się w poczuciu własnej wyższości / lepszości / siły.

टहनी ż. gałązka (drzewa).

टांकना १) połączyć, wzmocnić; zszyć; znitować; przylutować; cynować; 2) przyczepiać (np. pinezkami); 3) fastrygować; 4) zanotować (coś np. w notesie).

टाँग ż. noga (cała)

टाँग अड़ाना upierać się; zapierać się

टाँड़ m. półka w postaci wnęki w ścianie.

टाट … kawałek materiału; materiał na worki / maty ~ में मूंज का बख़िया 'trawą zszyty materiał na worki': tandetne opakowanie.

टाल (I) ż. stos (drewna); kopa (siana); kupa (kamieni); 2) składownica (drewna, siana, kamieni itd.); miejsce skupu.

टाल-मटोल zwlekanie, opóźnianie. Por. आनाकानी।

टिकली ż. ozdoba (zwykle szklana) zawieszana lub przyklejana na czole przez zamężne kobiety. Por. बिंदी, टीका.

टिकिया 1) mały, spłaszczony przedmiot; 2) wyrobione i spłaszczone ciasto gotowe (uformowane) do upieczenia; 3) okrągłe ciasto lub inny wypiek; 4) pigułka, tabletka.

टिड्डा m. pasikonik.

टिप्पस ż. strategia ułożona by osiągnąć zamierzony cel; ~ जमाना / भिड़ाना / लगाना konstruować strategię, przygotowywać plan działania.

टीप ż. fugowanie, testowanie (muru).

टीपना 1) ugniatać, przyciskać; 2) masować; 3) zanotować, zapisywać; 4) naszkicować. 5) fugować (pointować, testować) mur. गला ~ chwycić / ścisnąć kogoś za szyję.

टीम-टाम ż. pokaz, show; ostentacja.

टीसż. 1) pulsujący lub rwący ból; rwanie. ~ उठना rwać, być bolesnym w postaci pulsującego lub rwącego bólu. 2) agonia. Por. कसक; पीडा, दर्द.

टुकड़ी ż. 1) grupa, zgrupowanie; 2) oddział (wojska); korpus. Por. दस्ता.

टुकुर-टुकुर przysł. intensywnie (patrzeć); wlepiając (wzrok); ~ देखनाताकना gapić się na coś intensywnie.

टुच्चा [S तुच्छ] adj. bezwartościowy, bez znaczenia; próżny (też przen. o człowieku).

टुटपुँजिया człowiek mający skąpe środki do życia i ograniczone możliwości, zubożały, biedny.

टूक m. kawałek; odłamek. दो ~ होना złamać się na pół. दो ~ जवाब krótka odpowiedź; odmowa bez owijania w bawełnę; दो ~ बात कहना mówić krótko i bez owijania w bawełnę.

टूक-टूक होना popękać; rozpaść się na kawałki.

टूट-फूट ż. 1) Imn. kawałki,odłamki; drzazgi. 2) lp. złom; 3) zużycie się, rozwalenie się (na skutek intensywnego używania); znoszenie się (ubrania itp.).

टेंट 1) fałd w dhoti (धोती) na noszenie pieniędzy; kieszeń; 2) [E. Tent] namiot. Por. तंबू.

टेंटुआ... 1) tchawica; krtań. ~ दबाना dusić; 2) fig. gardło, szyja.

टेक 1) podpórka; wspornik; coś ważnego na czym coś innego się zasadza / polega. 2) muz. refren (piosenki itp.). Por. ध्रुवपद.

टोंटा m. 1) dziób (czajnika, konewki, dzbana); 2) wystająca rura (wlotowa / wylotowa itd.)

टोंटी ż. 1) dzióbek (czajnika, konewki, dzbanka); 2) kran.

टोकना 1) wtrącać się (w czyjąś rozmowę); przerywać (czyjąś wypowiedź); 2) mieć zastrzeżenia, oponować.

टोप m. kapelusz. Por. टोपी.

टोपी ż. czapka.

टोला m. dzielnica (miasta); obszar (wsi). Por. मुहल्ला.

टोली ż. 1) zgrupowanie; 2) partia; por. दल; 3) banda; por. गिरोह.

टोह ż. 1) poszukiwania; poszukiwanie informacji; 2) rozpoznanie, rekonesans; ~ मिलना zostać odkrytym; okazać się; wyjść na światło dzienne; ~ लगाना (की) wyszukiwać, wynajdować. टोह उड़ान woj. lot rekonesansowy.

टोहना 1) badać, starannie przeszukiwać; wynajdować; wczuwać się, zgłębiać.

 ṭha

ठस przym. leniwy, ociężały, powolny, uparty; taki, z którego nie ma żadnego pożytku i nie wiele można wydobyć; gruby, gęsty, stłumiony (por. दबीजगाढ़ागफ़)

ठहराना cz. ustalić.

ठहराव m. ustalenie, umowa.

ठीक-ठाक करना dobrze coś załatwić. मैं ~ करके तब तुमसे कहूंगा। Wszystko załatwię i potem ci powiem.

ठीका m. patrz: ठेका.

ठुड्डी ż., ठोड़ी ż. podbródek.

ठेका m. 1. kontrakt; licencja; umowa. 2. monopol, H. एकाधिकार; 3. lizing, syn. इजारा. Def. (wiki): ठीका या ठेका के पर्यायवाची शब्द दायित्व, समय, प्रतिज्ञान, पट्टा, इजारा, व्यवस्था, पण, संविदाशर्तनामा तथा समझौता हैं। कानूनी क्षेत्र में यह शब्द संविदा के अर्थ में ही प्रयुक्त है। लेना cz. wygrać przetarg

ठेकेदार [-dār P.] m. kontrahent; osoba mająca kontrakt bądź licencję na wypełnianie pewnych czynności i usług publicznych. Przykłady użycia: ~ से एक सप्ताह में पूरे क्षेत्र में सफ़ाई करवाना सुनिश्चित करे। ~ का ठेका भी रद्द कर दिया

 ḍa

डंक m. ukąszenie, użądlenie (przez owad),

डिपटी [E.] = उप, zastępca, osoba bezpośrednio niżej w hierarchii służbowej.

डेटा (E.) m. dane; ~ की सुरक्षा ochrona danych. संवेदनशील ~ wrażliwe dane.

डोर m. sznur

डोरा m. sznur; dratwa; nic;

 ḍha

ढ़ंग m. sposób; सही ~ से we właściwy sposób, poprawnie.

ढिठाई S [धृष्टता] pewność siebie w sposób nieokazujący szacunku wobec innych; nieliczenie się z innymi; zuchwałość; 2) roszczeniowość; bezkompromisowość; upieranie się przy swoim; twardość, brak ogłady, bezczelność.

ढिलाई करना zaniedbywać (किसी काम को करने में ~).

ढीठ [S धृष्ट] 1) pewny siebie w sposób nieokazujący szacunku wobec innych; nie liczący się z innymi; zuchwały; 2) roszczeniowy; bezkompromisowy; uparty przy swoim; twardy.

ढील-ढाल m. zaniedbania? (np. urzędników).

ढेला

 ta

तकरार [A] ż. 1) powtarzanie; 2) dyskusja; spieranie się.

तक़रीर [A] ustne (tłumaczenie itd.). Por. तहरीर

तक़रीर [A] ż. 1) mowa, przemowa; 2) rozmowa, konwersacja, dyskurs; ~ देना wygłosić mowę.

तकाज़ा m. 1) domaganie się, dopominanie się (o pieniądze, służenie); żądanie spłaty / zaległej zapłaty 2) ponaglanie do koniecznej pracy, wykonania zadaniaitd.; 3) polecenie (np. służbowe). = तकादा. Por.पावना. Przykład: तकाज़े से भी भयभीत नहीं होता । (Godan) Nie boi się nawet, gdy prawnie żąda się od niego spłaty.

तकादा m. dopominanie się, żądanie; उधार / पैसे का ~ करना dopominać się o spłatę długu / pieniędzy. = तकाज़ा.

तन [P] m. ciało; ~ मन धन से – ciałem, duszą i mieniem: całym sobą, wszystkim, co się ma.

तनज़ीम [U Pak] ugrupowanie, partia polityczna. Por. दल.

तनज़ीम [U] ugrupowanie (polityczne), partia, syn. H. दल; drużyna; ekipa.

तनी ż. 1) sznurek, nitka / wstążka, służąca do spinania np. części stroju (=बंद), zapinania / zawiązywania torebki itd.

तरकीब [A] ż. 1. plan; 2. sposób, metoda.

तरसील [U ترسیل] m. dostarczenie;

तरीक़ा [A] m. 1) sposób, metoda (działania, pracy); 2) metoda praktyki duchowej w sufizmie. Por. उपाय; साधना.

तलवा podeszwa stóp (पैर का तलवा)

तवक़्क़ातवक़्क़ो [A.] poleganie (na kimś, के बारे में), zaufanie (do kogoś). उनके बारे में आप इस तरह की कोई तवक्को ही नहीं रखते। Pan w ten sposób w żadnym razie nie mógłbyś na nim polegać.

तवज्जोतवज्जह [A. tavajjuh] ~ देना zwracać uwagę (komuś को na coś पर). सरकार ने सफ़ाई व्यवस्था बारे नगरपालिका सचिव को साफ़-सफ़ाई पर विशेष तवज्जो देने के आदेश दिए।

तसदीक़ [A.] ż. potwierdzenie (np. czyichś słów bądź zeznania w sądzie); ~ करनाpotwierdzić.

तसदीक़[Uتصدیق] m. zaświadczenie, certyfikat;

तसव्वुर; तसव्वुर - twórczość, twórcza wyobraźnia; pomysłowość?

तहरीरान [U] pisemnie; = तहरीरी.

तहरीरी [U] pisemny (np. oświadczenie].

तहरीरी [U] pisemny.

तहलका [A] m. 1) panika, przerażenie; 2) pomieszanie, konsternacja; 3) pobudzenie emocjonalne, podniecenie.

तहलील करना [A] trawić; zob. हज़म करना.

ताक़ [A] m. łuk, sklepienie, wnęka: 1) nisza; wnęka (w ścianie); cofnięta ściana w budowli; alkowa; 2) półka (zwykle jako wnęka w ścianie). ~ पर धरना odstawić na półkę; przen. przestać się interesować. ~ पर रहना /  होना zostać odłożonym, już nie kontynuowanym (jak np. sprawa, decyzja); zostać przeniesionym do lamusa; pot. nie mieć siły / znaczenia. ~ में होना być w odstawce, już się nie liczyć.

तागा m. nić ; = धागा, por. सूत, डोरा.

तामीर [A.] m. konstrukcja budowlana.

तामीरी काम działalność konstrukcyjna, budowlana

ताल्लुक związek. ताल्लुक रखना mieć związek; należeć do; किसी दंगे का ताल्लुक होना być zamieszanym w bójkę.

ताल्लुक़ा [A] m. 1) posiadłość ziemska; 2) okręg administracyjny; hrabstwo.

ताल्लुक़ेदार [A ताल्लुक़ा + P -दार] właściciel dużych obszarów gruntu; obszarnik.

तावान [P.] rekompensata; = हरजाना, S क्षतिपूर्ति

तिल m. pieprzyk

तिल्ली [> S प्लीहा] ż. śledziona

तेली sprzedawca lub wytwórca oleju.

तोहमत [U] ż. fałszywe oskarżenie; H. लांछनमिथ्या आरोप.

त्रिशिर [S. त्रि+शिरस्] anat. trzygłowy; ~ पेशी mięsień trzygłowy, triceps

त्वचा [S] anat. skóra

tha

थाती ż. zastaw; coś powierzonego; rzecz obiecana. Por. धरोहरहवाला.

 da

दंगा 1. bójka, 2. bunt; zamieszki.

दंड प्रक्रिया संहिता [H] Kodeks postępowania karnego

दंड प्रक्रिया संहिता ż. kodeks postępowania karnego.

दबाव m. ciśnienie.

दबीज [P.] gruby, mocny; gęsty

दम [P.] m. 1. dech, oddech; duch; 2. dmuchanie 3. moment, chwila; 4. siła, moc, wigor; ambicja; wytrzymałość; 5. skuteczność; ~ साधकर रहना - wstrzymać oddech (ze zdumienia, strachu itd.)

दमा m. astma

दलाल m. pośrednik, agent (m.in. pomagający załatwiać sprawy urzędowe, niekiedy nieformalnie opłacając urzędników).Por. बिचौलिया.

दलाली ż. pośrednictwo, agentura, brokerstwo.

दलील [A] zeznanie (w sądzie); zaświadczanie; argumentacja; wyjaśnianie; przedstawianie, dowodzenie; ~ करना argumentować (o czymś, पर); dyskutować, debatować (na jakiś temat); dowodzić; dawać świadectwo w sądzie, zeznawać.

दस्त m. biegunka

दस्ता m. jednostka (wojskowa), pluton.

दाँत [S दन्त] m. ząb.

दाँवपेचm. gmatwanina, komplikacja. कानूनी~ zawiłości prawne. Przykład:कानूनी दांवपेच औरन्याय का दायरा बढ़ता जा रहा है।

दाखिला m. przyjęcie; wstęp; S प्रवेश, ang. admission. Por. ख़ारिज।

दाढ़ी ż. broda, zarost

दायरा [A dā’irā] m. zakres obowiązywania (np. prawa, przepisów).  कानूनी दांवपेच और न्याय का दायरा बढ़ता जा रहा है। Zawiłości prawne o zakres obowiązywania prawa wciąż się powiększają.

दायित्व [S] m. 1. odpowiedzialność; 2. odpowiedzialność prawna.

दावा [A] 1. domaganie się swoich praw (także przed sądem); podanie złożone do sądu we własnej obronie; 2. żądanie, roszczenie sobie praw; 3. niezachwiana pewność co do swoich praw i żądań; mocne przekonanie o swojej racji.

दावा फ़ार्म formularz podaniowy, w którym domaga się swoich praw.

दावागीर [A]. दावेदार m. osoba domagająca się swoich praw.

दास्ता m. rączka, uchwyt.

दिल m. 1) serce; 2) serce jako ośrodek uczuć. ~ का दौरा zawał serca.

दिवाला m. upadłość, bankructwo; ~ निकलना, ~ होना zbankrutować.

दिवालिया adj. taki, który zbankrutował, upadły, bankrut. ~ होना zbankrutować.

दीद [P, U] ż. 1) obserwacja; uważne przyglądanie się; inspekcja; dozór.

देनदार m. zobowiązanie, dług; odpowiedzialność.

देनदारी ż. zobowiązanie. Przykład: देनदारियाँ दो साल से भी अधिक समय से निगम व्यापार विहार एरिया से कचरा नहीं उठा पाया है जबकि यहां निगम के कचरा डालने की कार्यवाही बदस्तूर जारी है।

दौरा m. 1. obchód, 2. nocna warta obchodowa policji, syn. P. गश्त; 3. inspekcja. 4. atak (np. choroby); atak serca (= दिल का ~).

द्विशिर [S. द्वि+शिरस्] anat. dwugłowy; ~ पेशी mięsień dwugłowy, biceps.

 dha

धंधेवाला m. przedsiębiorca. ang. entrepreneur.

ड़ m.1) tors (ciała); 2) trzon; kadłub; 3) pień drzewa. Por. तना.

धमनि, धमनी [S] ż. anat. 1) tętnica, arteria; 2) przen.?? nerw.

धमनी [S] ż. tętnica, arteria

धरोहर ż. 1. rzecz powierzona w zaufaniu; dziedzictwo; 2. depozyt.

धाक ż. 1) dostojeństwo; prestiż (budzący strach); 2) pompatyczność, napuszoność; napięta, poważna atmosfera wokół kogoś; 3) strach:बस धाक बैठ जाएगीसिक्का जम जाएगा। Wystarczy, że napięta atmosfera się zrobi, to aż moneta się roztopi(?).

धागा m. nić ; = तागा, por. सूत, डोरा

धारा [S] ż. paragraf (w ustawie).

धारीदार adj. prążkowany, w paski (np. ubranie).

धावा m. natarcie, szturm. ~ बोल देना dać rozkaz do ataku.

धेला m. połowa grosza; pot. (w żargonie brokerów) połowa stu rupii. एक धेले की दवा lekarstwo za parę groszy.

धोखा m. oszustwo, fałsz; mylne wrażenie; pułapka; coś, co najpierw wygląda na prawdziwe, a potem okazuje się fałszywe; 2) rozczarowanie, zawód (miłosny). ~ खाना - dać się nabrać, zostać oszukanym; zostać zawiedzionym w miłości; ~ देना oszukiwać itd..

 na

नक़द [A] 1) 1) gotówka; 2) płatność od razu; zakup za gotówkę; ~ मेंखरीदना- kupić za gotówkę.

नक़दी przym. 1. w gotówce (np. płatność); 2. m. osoba, która ma gotówkę

नकसीर m. krwawienie z nosa

नकारात्मक [S] przym. negatywny.

नक़्ल--तहरीर [U]transliteracja, przepisanie z jednego alfabetu na inny. ??

नगर पालिका [S nagar-pālikā] ż. korporacja miejska małego miasta (niższy szczebel od नगर निगम a wyższy niż ग्राम पंचायत).

नगुफ़तनी taki, o którym nie wolno mówić; ~ बात rzecz / sprawa, o której nie należy mówić.

नज़र-अन्दाज़ करना pominąć

नज़राना pogląd, pubnkt widzenia. नज़राने में मिल जाना zgadzać się w poglądach / postawach ??

नज़ला m. grypa. Por. ज़ुकाम

नथुना m., नाथुन m. nozdrze, dziurka od nosa.

नरसंहार [S] m. ludobójstwo.

नली [S] ż. 1) rurka; 2) anat. przewód (moczowy, oddechowy itd.).

नस m. żyła. Por. नाड़ी.

नस ż. 1) żyła; 2) ścięgno.

नाइबनायब [A] m. zastępca, namiestnik; asystent; pełnomocnik.

नाक m. nos.

नाखून [S नख] m. paznokcie, pazury (rąk i stóp)

नागरमोथा, नगरमोथा, नगरौथा [नागर + S मुस्त] bulwiasta trawa z rodziny turzycowatych / ciborowatych (Cyperus), rosnąca w pobliżu wód; sitowie.

नाजायज़ przym. nielegalnyउसके मकान से कोई ~चीज बरामद नहीं हुई W jego do mu nie znaleziono żadnych nielegalnych przedmiotów.

नाड़ी ż. żyła

नाथुन m. nozdrze, dziurka od nosa.

नाभि, नाफ़ ż. pępek

नामांकन [S] m. zapisanie się (np. do szkoły); rejestracja.

नामांकित [S] zapisany, zarejestrowany.

नालीव्रण [S नाली + व्रण] m. anat. zatoki, sinus.

नासिका [S] m. nozdrze.

निगम [S] m. korporacja (miejska). Por. पालिका.

निगम [S] m. korporacja; por. अनिगमित.

निज़ातनज़ात[AU]1. wycofanie się; 2. uwolnienie się od, ucieczka, H. छुटकारा. (por. polskie zawołanie na konia: nazad]

निदेशक [S] m. dyrektor; prezes. सहायक ~ asystent dyrektora, ang. asystent director.

निदेशालय m. dyrektoriat.

निपटान m. dyspozycja.

निपटारा 1) dojście do rozwiązania; zakończenie sprawy, załatwienie sprawy; = निपटाव, = निबटेरा 2) ugoda; ostateczne ustalenie; 3) polubowne rozwiązanie sprawy.

निपटारा m. ugoda (też w sądzie); = निपटाव.

निपटाव 1) rozwiązanie sprawy; ostateczne ustalenie, zakończenie sprawy; = विबटेरा, निपटाव.

निपटाव m. zakończeniem, ustalenie (sprawy, kwestii).

निबाह [S. निर्वहन] 1) spełnianie, wykonywanie (zadanie); 2) utrzymywanie, zachowywanie; 3) środki utrzymania, praca, która jest źródłem utrzymania; 4) spędzanie (czasu); Por. U गुज़ारा. ~ करना spełniać, wykonywać (zadanie, dzieło); utrzymywać się, zarabiać na życie; spędzać czas.

नियामक [S] nadzorujący, kontrolujący; kontrolny; टेलीफोन नियामक संस्था Organizacja Nadzoru Telekomunikacji

निर्गत[S] adj. (o dokumencie) wystawiony, wydany(np. dnia tego i tego).

निर्धारित [S] wyznaczony.

निर्माण [S] m. produkcja.

निर्यास [S] m. wyciek. Por. पसेव.

निविदा [S] ż. ang. tender; def. आवश्यक रक़म लेकर वांछित वस्तुएं जुटा देनेपहुंचा देना या काम पूरा करादेने का लिखित वादा.

निवेश [S] m. inwestycja, wkład: विदेशी ~ inwestycje zagraniczne; निजी निवेश wkład własny.

निवेशन inwestycja, wkład

निष्पादन wypełnianie (mowy, zlecenia itd.)

निष्पादनकर्ता producent (np. płyty)

नीयत [A > P] ż. - intencja; wola, umyślność; por. इरादा

नुकसान की भरपाई wynagrodzenie straty,

न्यायशास्त्र [S] m. prawo, nauka o prawie.

न्यायिक [S] 1) dotyczący wymiaru sprawiedliwości; sądowniczy; sądowy; 2) prawny.

 pa

पंजर m. szkielet; = अस्थि पंजर

पंजीकरण (S) m. rejestracja; पंजीकरण करना करवानाrejestrować.

पंजीकरण [S] m. rejestracja; E. रजिस्टर, por. S. नामांकन,

पंडाल duży namiot, rozkładany pawilon.

पगंडिका [S] ż. anat. humerus, kość ramienna.

पछाया m. tylna część (przedmiotu, obiektu itd.).

पट्टा m. 1) kontrakt; wzięcie w dzierżawę; leasing. ~लिखाना wziąć w kontrakt.

पट्टा m. licencja; patent; dzierżawa; kontrakt, umowa. Por. ठेका

पट्टापट्ट - plansza (gier); = E. बोर्ड

पदार्थ [S] m. substancja.

पदोन्नति [S] ż. awans, przejście na wyższe stanowisko.

परतन्त्र [S] zależny.

परहेज़गार[P] - powściągliwy

पराग m. pyłek kwiatowy; ~ ज्वर m. hayfever.

परिचर्या [S] ż. służenie, obsługiwanie; opieka nad chorym.

परिजन [S] m. lmn. bliscy.

परिजनm. lmn. Bliscy

परिणाम [S] m. konsekwencja.

परिशिष्ट [S] m. appendix (do umowy), dodatek.

परिस्थिति [S] ż. okoliczność, sytuacja; विशेष ~ में w szczególnych okolicznościach.

पर्दा [P] m. zasłona; S आवरण

पलक ż. powieka.

पल्ला m. 1) płachta; prześcieradło; szal; 2) płytka; listek (papieru itd.); 3) strona, jedna część pary rzeczy; 4) strona / część ubrania (np. koszuli ta od strony guzików i ta od strony dziurek); skraj (szaty, ubrania); ta część sari, która pozostaje wolna po jego zawiązaniu i przewieszana jest przez ramię;5) szalka od wagi; 6) skrzydło (drzwi, okna, okiennicy); jedna część podwójnej zasłony;

पसली ż. żebro

पसेव m.1) wyciek (np. z ropiejącej rany), ropa; 2) naciek (np. żywicy na drzewie)

पहलू m. aspekt, strona, oblicze; element; zagadnienie; क़ानूनी ~ oblicza prawa.

पाँव m. stopa

पाकीज़ा - [PU] – 1. czysty, nieskażony; 2. delikatny, ładny.

पाठा m. 1) młode ale już w pełni wyrośnięte zwierzę; 2) silny młody człowiek. मर्द साठे पर पाठे होते हैं (Godan): mężczyźni dopiero od sześćdziesiątki stają się dojrzali.

पारदर्शिता [S] ż. transparentność; przejrzystość, klarowność.

पार्टी [E. party] ż. partia; por. दल

पावना m. [< H पाना] 1) prawo do odzyskania pieniędzy i innych wierzytelności; 2) wierzytelności, do których ma się prawo i ma się je odzyskać od dłużnika; 3) kredyt udzielony przez bank; 4) należna suma pieniędzy.

पावनेदार wierzyciel, = लहनदार.

पिंडली ż. łydka; ~ की हड्डी piszczel, tibia.

पिचकना n. zapadać się. पिचका हुआ चेहराzapadnięta twarz.

पिचिंडिका [S] ż. anat. śródstopie

पित्त की थैली ż. pęcherzyk żółciowy

पी.एल.सी. [E Public limited company] spółka akcyjna, S.A.

पीठ [S. पृष्ठ] m. plecy

पुंकेसर [S पुं + केसर] m. bo. pyłek kwiatowy męski; gameta męska kwiatu; pręcik kwiatowy. Por. स्त्रीकेसर.

पुच्छ [S] anat. ogon. = H. पूंछ.

पुच्छास्थि [S पुच्छ + अस्थि] ż. anat. kość ogonowa.

पुट्ठा [S पृष्ठ] m. 1) pośladek; 2) zad (konia i innych zwierząt); दाहिना ~ prawy pośladek / zadek; बायाँ ~ lewy pośladek / zadek. Por. चूतड़.

पुट्ठा m. 1) zadek (zwierzęcia); tyłek (człowieka); 2) tylna część; grzbiet; plecy (w okolicach krzyża).

पुतली, पुतलियाँ ż. źrenica, źrenice.

पुनरुत्पादन [S] reprodukcja.

पुनरुपयोग [S] powtórne użycie, odzysk. कच्चे सामग्रियोंजलइंधन तथा ऊर्जा आदि जैसे प्राकृतिक संसाधनों के उपयोग में उत्तरोत्तर कमी लाना तथा जहाँ भी संभव होइन संसाधनों का तथा पुनर्चक्रित करना।

पुनर्चक्रण